Page 159 - 2020_2021_mantik_muh
P. 159
Paragrafta Başlık - Konu - Soru - I TEST | 7
3. Tonyukuk Yazıtı, tarihî bir belge olmanın yanı sıra Türkçe yazılmış ilk kaynaklardan biri olduğu için Türk dilinin özel-
liklerini yansıtması bakımından dil bilim ve edebiyat açısından da önemli bir kaynaktır. Yazıt, ayrıca dil ve anlatım
özellikleri bakımından birtakım folklorik unsurlar da içeriyor. Örneğin; Tonyukuk Yazıtı’nın 13 ve 14. satırlarında bir
şeyin ince olunca kolaylıkla büküleceği ve kırılacağı, kalın olursa parçalanmasının güçleşeceği yazılıdır. Yüzyıllar
boyunca nesilden nesile aktarılan Tonyukuk’un sözleri bir halk hikâyesine de konu olmuştur. Hikâyede ihtiyar bir
köylü, birbiriyle iyi geçinemeyen oğullarını çağırıp onlara ince birer dal verir ve kırmalarını ister. Oğullar ince dalları
kolaylıkla kırar. Köylü bu defa onlara demet hâline getirdiği ince dalları verir ve kırmalarını ister. Ne var ki bu defa
oğulları ellerine tutuşturulan demetlerdeki ince dalları kıramaz.
Aşağıdaki yargılardan hangisi yukarıdaki metnin konusunu destekler?
A) Kişilerin anlayış dereceleri oldukça farklıdır. Benim sana anlatabileceklerim ancak senin anlayabileceğin kadardır.
B) İnsanın en büyük buluşu ateş, tekerlek, motor ya da maddi dünya ile ilgili herhangi bir şey değildir. İnsanın en
büyük buluşu, anlaşarak ekip hâlinde çalışmaktır.
C) Sesini yükseltmemeli insan, sözünü yükseltmelidir. Çünkü gök gürültüsü değil, yağmurlar yaprakları yaşatır.
D) İnsanlar sahip olduklarının toplamına denk değildir. Henüz gerçekleştiremedikleri şeylerin toplamıdır.
4. Atilla İlhan’ı önceleri, hakkı olmayan bir şöhretle yaşamaya alışmış bir ozan olarak görürdüm. Buna, az şiir yazma-
sını da delil gösterirdim kendimce. Son zamanlarda birçok yönüyle inceledim onu. Hemen söylemeliyim ki ozanı-
mız bu dünyaya Allah vergisi büyük bir şairlik yeteneğiyle gelmiş. Kendine özgü bir seziş, duyuş, anlatış gücü var.
Şimdi bana onun imzası olmaksızın bir şiirini verseler belki kısa süren bir tereddütten sonra bu şiir onundur diyebi-
lirim. Başka ozanlara benzemiyor onun duyuşları, hele hakkı olmayan bir şöhretle yaşayan bir şairin duyuşları hiç
değil.
Bu parçanın yazarının Attila İlhan ile ilgili yanılgısı ne olmuştur?
A) Atilla İlhan’ın büyük bir şairlik yeteneğinin olduğunu düşünmesi
B) Atilla İlhan’ı şiirde özgünlüğe ulaşmış bir şair olarak görmesi
C) Az şiir yazdığı için yakaladığı şöhreti devem ettiremediğini düşünmesi
D) Şairin, hak etmeden üne kavuştuğunu düşünmesi
153

